Arum – Beyma State

LET OP: het is nog niet zeker dat Beyma State zwanendrift had.
Wel is de kans groot, omdat het hier om een oude state/stins gaat.

---

De stukken hieronder ontvangen  van Theo Terpstra dd 1-12-2025:

Inzake de diefstal van zwane-eieren door Douwe Thomas te Arum.

Op 24 april 1786 schrijft J. Holder, dorpregter te Arum, het volgende briefje aan waarschijnlijk het gerecht van Wonseradeel. ‘Wel Edele Heer. Ik hebbe veiliger geoordeeld de bewuste swane eijeren hier naders bij het relaas over te zenden, in hope dat sulks bij ’t Ed. Geregte zal worden goedgekeurd. De boodschap over Eijse Willems boedel sal u Wel. Ed. sekerlijk wel in agt genoemn hebben. Vrijdag, bij welzijn, nader. Thans maar alleen de herhaalde, de welgemeende, de plichtschuldige betuiginge, daar ik ben Weledele Heer U Wel Ed. seer gehoorsame Dienaar. J. Holder’

Op de achterzijde staat geschreven: ‘Morgenvroeg in de stad komende hope UwE over dit relaes nader te spreken. Vale W.J.’

En daaronder: ‘Den 30 april opgezonden aan mr. M. Nauta ter advijs. Soo het aant Jagt Geregte behoort allen ’t relaas op te senden.’

Op 30 april 1786 schrijft M. Nauta te Leeuwarden: ‘Hoove provinciaal van Friesland toekomende, ziet op questien over den eigendom van zwaanen of zwanejagten, en dus in dit geval als de eigenaar van de zwaanejagt den beschuldigden wilde aanspreeke, zulks voor den Hoove zouden moeten doen, hier meede aan het versoek van de Edelen Geregte hopende voldaan te hebben en mijn complement versoekende, blijve ik met veel agting Weldedele Heer en Neef, UW geh. Dienaar M. Nauta.’

Op de achterzijde staat onder meer: ‘Den 2 maij 1786 het relaas met de originele missive aan de HWGeb Heere Grietman opgezonden.’

Op 2 mei 1786 schrijft secretaris Wiarda van Wonseradeel aan H. Haitsma, mederechter van Wonseradeel te Tjerkwerd: ‘Mijnheer en vriend. Hier neevens copia advijs van dr. M. Nauta op de swaane eijeren gister nademiddag bij mij ontfangen; ik heb de brief, beneevens het relaas, en de doek met swaane eijeren heeden morgen met het 4 uur schip na den HWGeb Heere Grietman versonden tot verder besorg, dienende deesen alleen tot UWed .. narigt, zijnde blijde dat wij er dus …men. Gelieve de copia missive tot vrijdag maar te bewaren. Blijve verders na groete van en aan alle, UWEdeles onderdanigen dienaar en vriend, H.W. Wiarda.
Bolswarde den 2 maij 1786. P.S. ik ben met swaaren roos aangedaan.’

Op 13 mei 1786 verzend het Hof van Friesland de volgende brief: ‘Veste, Lieve, Besondere, Ter rescriptie van ued genomen informatien en daar bij gevoegde missive, dient dat het Hof daaar in niets vindt, dat de cognitie van de nederregter te boven gaat, en deswegens aan ued overlaat, om deswegens te disponeeren zo als ued in goeder institie zal verstaan te behooren, waar meede wij ued beveelen in Godes Heilig Protectie en verblijven, Veste, Lieve, Besondere Ued goede vrienden De Raaden ’s Hofs van Friesland, ter ordonnantie van de Hove S. Faber, Leeuwrden den 13 maij 1786.’

Op de achterzijde staat nog vermeld dat het gaat om eenen Douwe Tomas te Arum.[1]

Op 1 juli 1786 eist de procureur-fiscaal van Wonseradeel een boete van 6 maal 50 gouden Friese Rijders van 3 car.gls 13 strvs ijder, belopende 1.095 car.gls van Douwe Thomas, vrijgezel te Arum, weegens overtredinge van ’s lands ordonnatie het 4 Boek Tit 6 Art 4 door Douwe Thomas mispleegd op woensdag avond 5 a 6 uur op den 19 april 1786 omme uijt een swaane nest op de laan van Jan Hendrix poltje de beijumer genaamt leggende, ses swaane eijeren uijtgekreegen en in een doek heeft gedaan en daar meede na de slootwal van een ander stuk land is gegaan en de doek met de eijeren aan de laankant in de sloot onder water hadde gelegt om geconverteert te worden.[2]

[1] Brieven betreffende strafzaken, archiefnummer 13-43, inventarisnummer 001, vanaf blad 201 image 205

[2] Recesboeken Wonseradeel inventarisnummer 029 folio 162, 166, 169, 170

[3] https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10563722_00058.html